Tiếp tục chương trình Phiên họp thứ 4, ngày 15/7, Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét và biểu quyết thông qua về mặt nguyên tắc dự thảo Pháp lệnh sửa đổi, bổ sung một số điều của Pháp lệnh Chi phí tố tụng.

Tạo cơ sở pháp lý đồng bộ, thống nhất về chi phí tố tụng

Trình bày tờ trình, Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Văn Quảng cho biết, mục đích ban hành Pháp lệnh là nhằm tạo cơ sở pháp lý đồng bộ, thống nhất về chi phí tố tụng; bảo đảm trình tự, thủ tục thu, nộp, thanh toán tạm ứng chi phí tố tụng, chi phí tố tụng đơn giản, thuận tiện; đảm bảo quyền, lợi ích hợp pháp của đương sự, cơ quan, tổ chức, cá nhân, doanh nghiệp, hợp tác xã; góp phần nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác xét xử của Tòa án.

Về nội dung cơ bản, dự thảo Pháp lệnh bổ sung quy định về chi phí tố tụng theo pháp luật về phục hồi, phá sản (Điều 1 và Điều 3).

Liên quan đến chi phí giám định, dự thảo bổ sung quy định miễn, giảm chi phí giám định trong tố tụng hình sự để phù hợp với quy định tại khoản 5 Điều 135 của Bộ luật Tố tụng hình sự.

Đồng thời, sửa đổi, bổ sung quy định tại các điều 42, 43 và 44 về trách nhiệm nộp tiền tạm ứng, trách nhiệm chi trả, thủ tục nộp tiền tạm ứng chi phí giám định theo hướng cơ quan có thẩm quyền tiến hành tố tụng ra quyết định trưng cầu giám định có trách nhiệm nộp tiền tạm ứng, chi trả chi phí giám định khi trưng cầu các tổ chức, cá nhân thực hiện giám định mà không do ngân sách nhà nước bảo đảm kinh phí hoạt động để phù hợp với quy định tại Điều 40 Luật Giám định tư pháp.

Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Văn Quảng (Ảnh: Media Quốc hội).

Về chi phí ủy thác tư pháp ra nước ngoài, dự thảo Pháp lệnh sửa đổi, bổ sung Điều 64 về nghĩa vụ nộp tiền tạm ứng, nghĩa vụ chịu chi phí, việc xử lý tiền tạm ứng chi phí ủy thác tư pháp ra nước ngoài trong tố tụng dân sự, tố tụng hành chính theo hướng được thực hiện theo pháp luật tố tụng dân sự, tố tụng hành chính và pháp luật tương trợ tư pháp về dân sự.

Đồng thời, sửa đổi, bổ sung Điều 66 về trách nhiệm chi trả chi phí ủy thác tư pháp ra nước ngoài trong tố tụng hình sự theo hướng quy định viện dẫn thực hiện theo pháp luật về tương trợ tư pháp về hình sự.

Liên quan đến chi phí tố tụng theo pháp luật về phục hồi, phá sản, dự thảo Pháp lệnh đã bổ sung một chương về chi phí tố tụng theo pháp luật về phục hồi, phá sản.

Cụ thể, quy định về xác định chi phí tố tụng theo pháp luật về phục hồi, phá sản theo hướng quy định cụ thể về việc xác định chi phí phá sản trong trường hợp ngân sách Nhà nước bảo đảm; đối với chi phí tố tụng khác sẽ được thực hiện theo quy định của pháp luật về phục hồi, phá sản và hướng dẫn của Tòa án nhân dân tối cao.

Chánh án Tòa án nhân dân tối cao nhấn mạnh, quy định theo hướng này nhằm thể chế hóa nhiệm vụ đổi mới công tác xây dựng pháp luật, tháo gỡ vướng mắc phát sinh từ thực tiễn, khơi thông nguồn lực để phát triển theo các văn kiện, nghị quyết của Đảng và đáp ứng yêu cầu của công tác giải quyết vụ việc phục hồi, phá sản tại Tòa án.

Bổ sung quy định về xác định chi phí tố tụng theo pháp luật về phục hồi, phá sản 

Thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội Phan Chí Hiếu cho biết, Ủy ban tán thành sự cần thiết ban hành Pháp lệnh sửa đổi, bổ sung một số điều Pháp lệnh Chi phí tố tụng (Pháp lệnh số 05) và phạm vi sửa đổi, bổ sung; đối tượng áp dụng được nêu trong Tờ trình.

Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội Phan Chí Hiếu (Ảnh: Media Quốc hội).

Về chi phí tố tụng theo pháp luật về phục hồi, phá sản, Uỷ ban Pháp luật và Tư pháp cơ bản tán thành bổ sung quy định về xác định chi phí tố tụng theo pháp luật về phục hồi, phá sản và quy định về việc tạm ứng, xử lý tiền tạm ứng, chi trả chi phí phá sản trong trường hợp do ngân sách Nhà nước bảo đảm và quy định thành một chương riêng để triển khai thi hành Luật Phục hồi, phá sản và bảo đảm tính thống nhất với khoản 6 Điều 20 của Luật.

Bên cạnh đó, đề nghị Toà án nhân dân tối cao lược bỏ nội dung "hướng dẫn của Tòa án nhân dân tối cao" tại khoản 2 Điều 70a và tiếp tục rà soát kỹ, bảo đảm phù hợp với phạm vi chi phí tố tụng theo quy định của Luật Phục hồi, phá sản.

Quang cảnh phiên họp (Ảnh: Media Quốc hội).

Kết luận nội dung này, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định cho biết, Ủy ban Thường vụ Quốc hội thống nhất với sự cần thiết ban hành Pháp lệnh sửa đổi, bổ sung một số điều của Pháp lệnh số 05 và đánh giá Tòa án nhân dân đối cao đã chuẩn bị Hồ sơ theo đúng quy định của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật. Hồ sơ dự án Pháp lệnh đầy đủ, cơ bản bảo đảm chất lượng.

Đề nghị Tòa án nhân dân tối cao tiếp tục rà soát, hoàn thiện dự thảo Pháp lệnh, bảo đảm tính toàn diện và tính thống nhất của hệ thống pháp luật.

Tại Phiên họp, 100% thành viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội có mặt biểu quyết thông qua về mặt nguyên tắc dự thảo Pháp lệnh sửa đổi, bổ sung một số điều của Pháp lệnh Chi phí tố tụng.

Hoàng Thị Bích